Takielunek – termin żeglarski oznaczający tę część osprzętu żaglowego na statku wodnym o napędzie żaglowym, która jest aktualnie rozmieszczona na jednostce w celu użytkowania.

Termin ten stosowany jest w kilku znaczeniach. Po pierwsze w znaczeniu najwęższym: jako wszystkie liny zainstalowane na żaglowcu, a więc zarówno liny olinowania stałego jak i ruchomego, wraz z całym ruchomym osprzętem służącym do zainstalowania tych lin, jak: bloczki, krętliki, ściągacze. Po drugie w znaczeniu szerszym: jako wszystkie ruchome lub łatwo demontowalne (np. poprzez odpięcie, zdjęcie, odblokowanie rzeczy związane z napędem żaglowym znajdujące się na żaglowcu powyżej pokładu, a więc: olinowanie, ruchome drzewca, oraz reszta sprzętu. W tym znaczeniu takielunek to np. wszystko to, co się demontuje na czas zimowania jednostki. I wreszcie po trzecie, w znaczeniu najszerszym jako wszystko powyżej linii pokładu łącznie z masztami. W tym znaczeniu takielunek określa typ jednostki. Mówi się wtedy, że jednostka jest otaklowana jako jol, kecz, fregata, szkuner itp.

Maszt to nic innego tylko pionowe drzewce ustawione przeważnie w osi jednostki pływającej o napędzie żaglowym, którego podstawowym zadaniem jest stawianie na nim żagli i przenoszenie działania siły aerodynamicznej na kadłub jednostki.

Występuje podział masztów na jednolite lub dzielone, składające się z kilku połączonych ze sobą części.

Maszty mają swoje nazwy. Najczęściej są to fokmaszt, grotmaszt i bezanmaszt. Od nazw masztów nazywa się takielunek związany z tym masztem.Nazwy masztów to na jednostce z jednym masztem terminu grotmaszt używa się zamiennie z samym określeniem maszt, na jednostce z dwoma masztami, grotmasztem jest ten wyższy, a jeżeli oba maszty są takie same, to jest to maszt tylny: fokmaszt, grotmaszt na szkunerze, a grotmaszt i bezanmaszt na keczu, na jednostce z trzema masztami – fokmaszt, grotmaszt i bezanmaszt, na jednostce od 4 masztów wzwyż – wszystkie maszty prócz pierwszego (fokmaszt) i ostatniego (bezanmaszt) to numerowane grotmaszty: pierwszy grotmaszt, drugi grotmaszt, maszty na jedynym siedmiomasztowym statku, szkunerze Thomas W. Lawson, nosiły nazwy dni tygodnia.

Szkuner to typ osprzętu żaglowego lub żaglowiec noszący ten typ osprzętu. Posiada dwa lub więcej masztów o ożaglowaniu skośnym. Przy dwóch masztach pierwszy jest niższy lub równy drugiemu.

Typy z wyższym pierwszym masztem to jol i kecz.

Rodzaj głównych żagli to szkuner gaflowy, bardzo popularny, np. ORP Iskra I, szkuner bermudzki i szkuner sztakslowy, np. Zawisza Czarny II

Żagle dodatkowe to szkuner-ket – nie posiada przednich sztaksli, pierwszy maszt znajduje się blisko dziobu.

Dodatkowe żagle rejowe w różnych konfiguracjach to szkuner rejowy (urejony), np. Zew, szkuner bramslowy – posiada bramsle na fok- i grotmaszcie, szkuner marslowy -marsle i bramsle na fok- i grotmaszcie, szkuner bramslowo-topslowy – bramsel na fokmaszcie, topsel na grotmaszcie., szkuner marslowo-topslowy – marsel i bramsel na fokmaszcie, topsel na grotmaszcie oraz bramslowo-marslowy – marsel i bramsel na fokmaszcie, bramsel na grotmaszcie.

W przypadku szkunerów trójmasztowych na bezanie nie ma żagli rejowych.

Polski Rejestr Statków, w skrócie PRS to polskie towarzystwo klasyfikacyjne założone w 1936 roku jako Polski Rejestr Żeglugi Śródlądowej, z siedzibą w Warszawie. Ma charakter instytucji użyteczności publicznej, a wypracowany zysk jest w całości przeznaczany na rozwój standardów bezpieczeństwa.

Zakres działalności PRS to przede wszystkim tworzenie i nowelizacja przepisów klasyfikacji i budowy obiektów pływających oraz wytycznych nadzoru konwencyjnego, prowadzonego z upoważnień udzielonych PRS przez rządy. Poza tym do obowiązków należy prowadzenie nadzorów na zgodność z wymaganiami własnych przepisów klasyfikacji i budowy oraz konwencji i innych przepisów międzynarodowych i państwowych w odniesieniu do: statków oraz innych obiektów pływających, konstrukcji stalowych, rurociągów i instalacji przemysłowych oraz obiektów lądowych, nabrzeży, mostów, dróg, autostrad, obiektów o przeznaczeniu specjalnym dla bezpieczeństwa i obronności państwa, budowy i remontu kontenerów, produkcji materiałów i wyrobów, uznawania wyrobów, wytwórni i firm serwisowych.

Polski Związek Żeglarski , czyli w skrócie PZŻ, to stowarzyszenie, którego członkami zwyczajnymi są Okręgowe Związki Żeglarskie. Prezesem PZŻ jest obecnie Wiesław Kaczmarek.

Zgodnie ze statutem PZŻ ma określone symbole. Jest to godło, którym jest „kotwica, której trzon stanowią litery PZŻ”, bandera, którą stanowi „flaga państwowa Rzeczypospolitej Polskiej z umieszczonymi, pośrodku białego pasa godłem państwowym, oraz w górnym rogu przy drzewcu, godłem Związku koloru szafirowego”, proporzec, „który stanowi biały trójkąt z godłem Związku koloru szafirowego” oraz odznaka, którą jest miniatura proporca.

Zgodnie ze statutem PZŻ prawo używania jego symboli przysługuje członkom Związku i osobom fizycznym, które są w nim stowarzyszone, antomaist zgodnie z obowiązującym prawem, a dokładniej art. 11 Kodeksu Morskiego używanie obecnie bandery PZŻ zamiast bandery handlowej poza granicami Polski jest niedozwolone, choć wcześniej było to możliwe. W praktyce często jednak nadal bandera PZŻ, używana jest – wbrew prawu – poza polskimi granicami.

Do budowy kadłubów statków wykorzystuje się głównie stal. Jest wykorzystywana tzw. stal okrętowa dwóch podstawowych rodzajów: stal zwykła i stal podwyższonej wytrzymałości. Poza tym stosuje się stopy aluminium i laminaty. Kadłuby jednostek bezpokładowych wykonywane z tego materiału są jednolite w swej konstrukcji. Kadłuby jednostek posiadających pokład budowane są w przynajmniej dwóch etapach: budowy kadłuba i budowy pokładu, a następnie ich łączenia. w budowie kadłuba stosuje się też technologie przekładkowe: w tym przypadku poszyciem kadłuba jest rdzeń oblaminowany obustronnie oraz drewno: drewnem szkutniczym są trwałe i mocne gatunki drewna, jak np.dąb, modrzew, sosna, mahoń. Drewno szkutnicze musi cechować się wilgotnością mniejszą niż 20% oraz brakiem sęków, pęknięć, zagrzybień, twardzicy. innym wykorzystywanym materiałem jest sklejka. Używana najczęściej z zewnątrz dla wzmocnienia i uzyskania lepszej ochrony przed wodą kadłuby są oblaminowywane . Do grupy tej można zaliczyć też konstrukcje z poszyciem diagonalnym. Stosuje się również siatkobeton: kadłub wykonany jest z wielu warstw cienkich siatek przesączonych specjalnie przygotowanym betonem.

Kadłub statku wodnego to nic innego, jak konstrukcja przestrzenna statku nadająca mu kształt oraz zapewniająca mu pływalność. Kadłub składa się z elementów konstrukcyjnych, jak np.: poszycie dna, burt i pokładu, wręgów, stępki, pokładników, tylnicy, dziobnicy, nadbudówki, itp. Kształt jak i wytrzymałość kadłuba zależą od przeznaczenia jednostki i wymogów określonych przepisami.

Ze względu na konstrukcję, wyróżnia się kadłub pojedynczy, którego konstrukcja składa się z usztywnień wykonanych z kształtowników i jednej warstwy poszycia oraz kadłub podwójny: konstrukcja występująca na statkach stalowych, gdzie kadłub przyjmuje formę płaskich komór wodoszczelnych rozciągających się na niemalże całej długości statku  lub w określonych rejonach statku. W eksploatacji powszechne są jednostki z jedynie z podwójnym dnem. Czasami także, dla poprawienia stateczności statku, jeśli zwłaszcza chodzi o statek pasażerski, montuje się sponsony – konstrukcję z dodatkowym poszyciem, zwiększającą szerokość jednostki. Wiele państw wymaga podwójnego kadłuba od wszystkich tankowców wpływających do ich portów.

Katamaran to inaczej dwukadłubowiec.

Jest to statek wodny posiadający dwa kadłuby. Są one umieszczone równolegle względem siebie. Są też ze sobą połączone.Często katamarany jak i trimarany występują pod nazwą pontonboot.

Katamarany budowane są w przeróżnych rozmiarach. Wsytępują więc katamarany w wielkościach od wielkich jednostek oceanicznych po małe o długości nie przekraczającej 5 metrów.

Katamarany mogą być zarówno jednostkami silnikowymi, jak i napędzane żaglami albo wiosłami.

Zaletą katamaranu jest duża stateczność początkowa, która umożliwia mu osiągnięcie znacznie większych prędkości niż porównywalnej wielkości statki jednokadłubowe i większa odporność na wywracanie przez burtę. Wadą jest stosunkowo duży kąt martwy, granicząca z niemożliwością trudność przywrócenia właściwej pozycji, gdy już do wywrotki dojdzie  i większa podatność na wywracanie przez dziób.

Rotorowiec to statek wodny, wykorzystujący jako napęd główny lub pomocniczy alternatywny napęd aerodynamiczny w postaci wirującego walca zwanego rotorem Flettnera, wystawionego na działanie wiatru i wykorzystującego efekt Magnusa.

Rodzaje rotarowców to Buckau – dzięki temu przebudowanemu trójmasztowemu szkunerowi Flettner zbierał pierwsze praktyczne doświadczenia z nowym rodzajem napędu. Przebudowę zakończono w 1924 roku,Opuszczony statek zatonął na Karaibach wskutek sztormu.

Barbara to zbudowany dla armatora z Hamburga Rob M. Sloman jr. przez stocznię Weser AG w Bremie. Wyposażony w napęd dodatkowy w postaci trzech rotorów Flettnera na zlecenie Marynarki wojennej.

Alcyone to zbudowany na początku lat 80. XX wieku przez francuskiego oceanografa Jacques-Yves’a Cousteau. Wyposażony jest w zmodyfikowany napęd Flettnera, również wykorzystujący efekt Magnusa.

Inne rodzaje tego typu statkow to Calypso II, Uni-Kat Flensburg, E-Ship – najnowszy, zbudowany w roku 2006, producent elektrowni wiatrowych Enercon zamówił w stoczni Lindenau w Kolonii statek handlowy o długości 130 metrów, który oprócz klasycznego napędu silnikami Diesla ma być wyposażony w cztery rotory Flettnera.

Nazwa spinaker  pochodzi od słowa z jęz. ang. spinnaker, inaczej: motyl, czasami mylony z lataczem.

Spinaker to duży wypukły żagiel stosowany na statkach o ożaglowaniu skośnym., a więc przede wszytskim sportowych. Nazwa pochodzi od nazwy jachtu „Sphinx”, na którym zastosowano ten żagiel po raz pierwszy.

Spinaker noszony jest przy kursach z wiatrem. Na małych jachtach powierzchnia spinakera może dorównać powierzchni ożaglowania podstawowego. Jest to jeden z najtrudniejszych do prowadzenia żagli.  Wymaga od załogi wytężonej uwagi.

Krój spinakera (ogólnie żagla) ma wpływ na jego kształt. Spinaker po wypełnieniu zwykle tworzy wypukłą czaszę. Spinakery najczęściej szyte są jako triradialne, w gwiazdę lub gwiazdę maxi, rzadziej jako horyzontalne lub biradialne.

Żagle zaliczane do grupy spinakerów to spinakery asymetryczne: genakery, boostery, bustery, blistery, splistery, shootery oraz spinakery. Spinaker, czyli żageil symetryczny nie posiada klasycznie pojmowanych rogów żagla: halsowego i szotowego, ponieważ w zależności od halsu ich rola zmienia się.